Wydział Chemiczny RCH

Tytuł: Opracowanie polimerowych nośników związków cytotoksycznych w terapii skojarzonej glejaka wielopostaciowego

Założenia projektu:

Glejak, to szybko rosnący i agresywny nowotwór, o którym wiadomo, że łatwo atakuje pobliską tkankę mózgową. Do walki z tym nowotworem najczęściej wykorzystywane są związki cytotoksyczne o właściwościach alkilujących, np. temodal (temozolomid), będący częścią standardowego leczenia tego nowotworu. Temodal może być stosowany zarówno w celu zwiększenia skuteczności metod leczenia miejscowego (np. skojarzeniu z radioterapią guza mózgu) albo jako uzupełniająca terapia po leczeniu operacyjnym. Niestety, w obu tych przypadkach średni czas przeżycia pacjentów nie wynosi więcej niż 15 miesięcy.

Najnowsze badania sugerują, że w walce z glejakiem skuteczna może okazać się terapia skojarzona uwzględniająca jednoczesne działanie leków cytotoksycznych o różnych mechanizmach działania. Przykładem może być wykorzystanie kombinacji leku alkilującego oraz leku anty-angiogennego, spośród których lek alkilujący umożliwi uszkodzenie DNA komórek nowotworowych w wyniku reakcji chemicznej, a lek anty-angiogenny uszkodzi naczynia włosowate odżywiające tkankę nowotworową. W ten sposób możliwe będzie uzyskanie synergistycznego działania przeciwnowotworowego.

Aby taka terapia mogła się udać, konieczne jest zaprojektowanie nośnika leku, który umożliwi kontrolowane uwalnianie obu leków w odpowiednich proporcjach. Przykładem takiego układu są polimery przewodzące, których pojemność na lek zależna jest od stopnia utlenienia. Dzięki temu poprzez stymulację elektryczną polimerów możliwe jest precyzyjne uwalnianie określonych ilości leku w zadanym czasie, co skutecznie obniża jego niepożądane działania uboczne.

Cele projektu:

Celem proponowanego projektu było opracowanie polimerowego nośnika mieszaniny leków cytotoksycznych w formie mikrocząstek zbudowanych z polimeru przewodzącego, (poli(3,4-etylenodioksytiofenu) (PEDOT), który umożliwi kontrolowane uwalnianie unieruchomionego leków ze ściśle określoną kinetyką. Badania biologiczne w warunkach in vitro miały posłużyć ocenie właściwości przeciwnowotworowych otrzymanych nośników, a badania procesu degradacji określeniu ich stabilności i możliwości biosorpcji.

Osiągnięte rezultaty:

- Optymalizacja procesu immobilizacji kurkuminy w mikrosferach z PEDOT.

- Określenie kinetyki uwalniania kurkuminy z mikrosfer PEDOT w warunkach stancjonarnych.

- Określenie kinetyki uwalniania kurkuminy z mikrosfer PEDOT w warunkach wymuszonych (stymulacja elektryczna).

- Potwierdzenie cytotoksyczności mikrosfer PEDOT będących nośnikami kurkuminy w warunkach in vitro względem komórek NHDF i SH-SY5Y.

Zespół projektowy:

Inż. Angelika Banaś

Kaja Fołta

Inż. Szymon Smołka

Patryk Szpitalny

Milena Grelak

Dr hab. inż. Katarzyna Krukiewicz, prof. PŚ

dr hab. inż. Wojciech Domagała, prof. PŚ

mgr inż. Małgorzata Skorupa