W Katedrze Stosowanych Nauk Społecznych aktualnie jest realizowana praca statutowa   BK-232/ROZ2/2018 pt.  Zrównoważony rozwój człowieka i społeczności ludzkich w obliczu dynamicznych przemian współczesnego świata.

 Kierownik pracy: dr hab. Aleksandra Kuzior, prof. PŚ 
 

Celem realizowanych badań kierunkowych jest poznanie społecznych, ekologicznych, technologicznych i filozoficzno – socjologicznych uwarunkowań zrównoważonego rozwoju, ze szczególnym zwróceniem uwagi na rolę innowacji w sposobie gospodarowania środowiskiem naturalnym w perspektywie lokalnej i globalnej. Badania podzielono na cztery zadania dotyczące następujących problemów i kwestii społecznych:

 

1.     Społeczne i ekologiczne aspekty nowoczesnych technologii z uwzględnieniem metod TA – koordynator zadania: dr hab. Aleksandra Kuzior, prof. PŚ;

2.     Rynek pracy wobec innowacji technologicznych i społecznych – koordynator zadania: dr inż. Józef Ober;

3.     Filozoficzno – socjologiczne aspekty praw człowieka – koordynator zadania: dr Aldona Musiał – Kidawa;

4.     Starzenie się społeczeństwa a potrzeby i problemy ludzi starszych w koncepcjach i strategiach polityki senioralnej – koordynator zadania: dr Marek Niezabitowski.

    Opis realizowanych prac:

  Najważniejsze cele realizacji pierwszego zadania „społeczne i ekologiczne aspekty nowoczesnych technologii z uwzględnieniem metod TA” można zawrzeć w czterech punktach:

1. Badanie aksjologicznych podstaw rozwoju nauki i techniki w kontekście założeń koncepcji zrównoważonego rozwoju i nowoczesnych modeli TA. 

2. Badanie procesów związanych z modelem partycypacyjnym TA oraz projektem tzw. Nauki Obywatelskiej, czyli z demokratyzowaniem (upublicznianiem, konsultowaniem, tworzeniem) nauki i techniki jako elementów nowej narracji dla cywilizacji technicznej. 

3. Rozwinięcie podstaw dla polityki naukowo-technicznej. Oprócz „utopii technicznych” istotną rolę w polityce N-T odrywa aksjologia techniki (będąca rozwinięciem i konkretyzacją aksjologii jakości życia - praktyczny(aplikacyjny) cel badań. 

4. Badanie kapitału społecznego miasta w zakresie umiejętności i stopnia wykorzystania nowoczesnych technologii w celu podniesienia jakości życia w mieście. 

W ramach tych badań chcemy zobaczyć zwrot partycypacyjny (model partycypacyjny TA oraz naukę obywatelską) i w perspektywie połączyć wizje transformacji kosmosu Raimona Panikkara. Panikkar rozwija pojęcie synergetyki (spopularyzowane przez Buckminstera Fullera) jako spontaniczną współpracę w akcie regeneracji kosmosu między człowiekiem, światem i Bogiem. Taki zamysł oznacza próbę ujęcia technicznej i naukowej twórczości człowieka w perspektywie tzw. zwrotu possekularnego. Jednocześnie pozwoliłby na zidentyfikowanie elementów nowej narracji dla cywilizacji technologicznej, w której nowoczesne rozdzielnie sfery ducha i sfery technokratycznej, zostałoby przekroczone. Całość refleksji osadzona zostanie na fundamentach aksjologicznych, z szerokim spektrum odniesień do nauki, techniki, technologii, jakości życia. Problematyka jakości życia osadzona zostanie w koncepcji zrównoważonego rozwoju i szczegółowo opracowana m.in. w kontekście socjologii miasta. W szczególności pod kątem badania kapitału społecznego miasta w zakresie umiejętności i stopnia wykorzystani nowoczesnych technologii w celu podniesienia jakości życia w mieście. Główny problem badawczy będzie się koncentrował wokół kompetencji cyfrowych mieszkańców i praktyk stosowanych w codziennym życiu. Efektem badań będzie wskazanie podstawowych sposobów wykorzystywania technologii informacyjno-komunikacyjnych przez różne grupy mieszkańców i wpływ ich wykorzystania na jakość życia.

Do najważniejszych celów realizacji zadania poświęconego rynkowi pracy wobec innowacji technologicznych i społecznych należą między innymi: analiza popytu i podaży na rynku pracy; analiza zmieniających się uwarunkowań na rynku pracy oraz wpływu wskazanych rodzajów innowacji na procesy, które na nim zachodzą (na przykład wpływu rozwoju technologii informatycznych na ilość miejsc pracy czy też implementacji między innymi nowych strategii zarządzania zasobami ludzkimi na relacje interpersonalne
i jakość wykonywanej pracy). W ramach zadania chcemy również zidentyfikować cechy innowacyjnych produktów, procesów i działań firm w województwie śląskim i jego otoczeniu. Innowacyjne rozwiązania będą analizowane w pięciu podstawowych kategoriach: innowacji marketingowych, innowacji produktowych, innowacji procesowych, innowacji organizacyjnych i innowacji społecznych. Planowanym efektem naukowym będzie przede wszystkim poznanie mechanizmów funkcjonujących na rynku pracy, będących następstwem innowacji technologicznych i społecznych. Efekt praktyczny to uzyskanie odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób współcześni pracodawcy mogą dostosować się do zachodzących zmian
i wykorzystać je w najbardziej korzystny dla przedsiębiorstwa sposób.

Tematyka badań dotyczących filozoficznych i socjologicznych aspektów praw człowieka koncentruje się przede wszystkim na przekonaniu, iż afirmacja człowieczeństwa osoby ludzkiej jest podstawowym warunkiem konstytuującym idę praw człowieka. Sens i cel badań filozoficznych ogniskuje się wokół wskazania tak epistemologicznej, jak i aksjologicznej sytuacji człowieka, który uczestniczy zarówno w rzeczywistości świata natury oraz rzeczywistości świata wartości. Filozofia jako metoda i forma poznania odnosi się nie tylko do wyjaśniania zjawisk empirycznych, ale głównie stanowi odniesienie do rzeczywistości poza empirycznej, w której kształtuje się świat wartości abstrakcyjnych urzeczywistniających ideę człowieka, a wraz z nią ideę praw człowieka. Z perspektywy socjologicznej idea praw człowieka to przede wszystkim budowanie porządku normatywnego, powstawanie więzi społecznych i ewolucja wartości konsolidujących społeczeństwo. Idea praw człowieka w tym znaczeniu stanowi regulator życia zbiorowego tworzący ład społeczny.

Realizacja zadania dotyczącego polityki senioralnej będzie ukierunkowana na poznanie wizji potrzeb i problemów towarzyszących ustalanym koncepcjom i strategiom polityki senioralnej. Polityka taka jest w Polsce realizowana w ślad za tym, jak w 2012 roku w Ministerstwie Pracy i Polityki Społecznej powstał Departament Polityki Senioralnej. Wtedy też zainicjowano i stworzono instytucjonalne podstawy Rządowego Programu na rzecz Aktywności Społecznej Osób Starszych na lata 2012-2013 (ASOS). Od 2013 działa Rada do Spraw Polityki Senioralnej, składająca się z ekspertów – naukowców i praktyków. Na poziomie gmin i regionów z kolei powstają rady seniorów, które mają głos doradczy i opiniotwórczy w zakresie rozwiązań adresowanych na szczeblu lokalnym do osób starszych. W założeniu dzięki tego typu gremiom możliwe jest z jednej strony promowanie działań służących aktywizowaniu osób na emeryturze i wspieraniu ich integracji społecznej, z drugiej zaś minimalizowanie ryzyka marginalizacji tej grupy oraz innych czynników zagrożenia jakości ich życia. Jednym z takich czynników zagrożenia, towarzyszącym starzeniu się społeczeństwa jest stały wzrost liczby osób dotkniętych chorobami otępiennymi (w tym chorobą Alzheimera). Ta grupa osób wymaga szczególnie intensywnej długoterminowej opieki, która w polskich realiach obciąża przede wszystkim rodziny chorych osób, często ponad ich siły i możliwości. W ramach realizacji zadania przeanalizowane zostanie m.in. w jaki sposób problemy generowane przez coraz częściej występujące w społeczeństwie choroby otępienne są uwzględniane w istniejących strategiach polityki senioralnej. Przedmiotem studiów będą również formy zaspokajania potrzeb aktywności i uczestnictwa społecznego osób starszych postulowane w takich strategiach czy koncepcjach.


ostatnia modyfikacja: 24.04.2019
(Józef Ober)

 
Admin © Politechnika Śląska
 
Całkowitą odpowiedzialność za poprawność, aktualność i zgodność z przepisami prawa materiałów publikowanych za pośrednictwem serwisu internetowego Politechniki Śląskiej ponoszą ich autorzy - jednostki organizacyjne, w których materiały informacyjne wytworzono.
Zasady wykorzystywania „ciasteczek” (ang. cookies) w serwisach internetowych Politechniki Śląskiej
Badania Katedry